چرا داخل بعضی کتونی‌ها به جوراب رنگ پس می‌دهد؟
گاهی بعد از چند ساعت پیاده‌روی یا ورزش، کفش را درمی‌آورید و می‌بینید بخش‌هایی از جوراب سفید یا روشن، همرنگ آستر داخل کتونی شده است. در این شرایط طبیعی است بپرسید چرا داخل بعضی کتونی‌ها به جوراب رنگ پس می‌دهد؟ مهم‌ترین علت معمولا ترکیب رطوبت، عرق پا، اصطکاک و ثبات رنگ آستر یا کفی داخلی است. رنگ بعضی مواد در حالت خشک کاملا پایدار به نظر می‌رسد، اما وقتی با رطوبت و سایش مداوم روبه‌رو می‌شود، مقدار کمی از آن می‌تواند به جوراب منتقل شود.
این اتفاق لزوما به معنی تقلبی بودن یا بی‌کیفیت بودن کفش نیست، اما شدت و تداوم آن اهمیت دارد. SATRA برای صنعت کفش آزمایش‌های مشخصی برای سنجش ثبات رنگ در برابر آب، تعریق و سایش دارد؛ یعنی رنگ دادن آستر کفش مسئله‌ای شناخته‌شده در ارزیابی متریال کفش است. اگر انتقال رنگ پس از چند بار استفاده همچنان شدید باشد یا همراه با خراب شدن آستر باشد، بررسی دقیق‌تر کفش منطقی است.
آیا رنگ پس دادن داخل کتونی همیشه نشانه کیفیت پایین است؟
خیر. مقدار کم انتقال رنگ، به‌خصوص در کفش‌هایی با آستر تیره، می‌تواند تحت تاثیر رطوبت و اصطکاک رخ دهد و به‌تنهایی اثبات نمی‌کند که کفش کیفیت پایینی دارد. متریال، نوع رنگ، شیوه تثبیت رنگ و میزان عرق پا همگی در نتیجه دخیل هستند.
از طرف دیگر، استانداردهای صنعت کفش دقیقا برای همین موضوع آزمایش ثبات رنگ دارند. در روش SATRA TM335، متریال کفش در تماس با آب یا محلول شبیه‌سازی‌شده تعریق قرار می‌گیرد تا مشخص شود احتمال انتقال رنگ به پارچه مجاور چقدر است. وجود چنین آزمایشی نشان می‌دهد عملکرد رنگ در محیط مرطوب یکی از ویژگی‌های فنی قابل سنجش متریال است.
عرق و رطوبت پا چگونه رنگ آستر را به جوراب منتقل می‌کنند؟
وقتی پا داخل کفش گرم می‌شود، رطوبت حاصل از تعریق وارد جوراب و سپس آستر داخلی می‌شود. این رطوبت می‌تواند بخشی از رنگ‌های محلول یا رنگ‌هایی را که به اندازه کافی تثبیت نشده‌اند، آزاد کند. SATRA در آزمایش‌های خود به‌طور مشخص تاثیر آب و تعریق اسیدی و قلیایی را بر انتقال رنگ متریال کفش بررسی می‌کند.
در کنار رطوبت، اصطکاک نقش مهمی دارد. هنگام راه رفتن، جوراب دائما با کفی، کناره‌ها و قسمت پاشنه تماس پیدا می‌کند. اگر پا کمی داخل کفش حرکت کند، این سایش افزایش می‌یابد و احتمال انتقال رنگ بیشتر می‌شود. برای همین ممکن است رنگ فقط روی پاشنه، پنجه یا کناره جوراب دیده شود.
اجازه دادن به کفش برای خشک شدن کامل بین دو استفاده نیز اهمیت دارد. اورجینال رهرو در مطلب مربوط به نگهداری کتونی توصیه می‌کند کفش در محیط خشک و دارای گردش هوا نگهداری شود و استفاده مداوم بدون فرصت خشک شدن محدود شود.
- بیشتر بخوانید:چگونه از کتونی اورجینال خود به درستی نگهداری کنیم؟
جنس آستر داخلی کتونی چه تاثیری بر رنگ پس دادن دارد؟
داخل کفش می‌تواند از پارچه، مواد مصنوعی، چرم یا ترکیبی از چند متریال ساخته شده باشد. هرکدام نیز با روش متفاوتی رنگ می‌شوند و میزان ثبات رنگ آن‌ها یکسان نیست. حتی دو پارچه با رنگ ظاهرا مشابه ممکن است در برابر عرق و سایش رفتار کاملا متفاوتی داشته باشند.
رنگ‌های تیره مانند مشکی، سرمه‌ای یا قرمز معمولا انتقال رنگ را روی جوراب سفید واضح‌تر نشان می‌دهند، اما تیرگی رنگ به خودی خود به معنی ثبات پایین نیست. مسئله اصلی این است که رنگ تا چه اندازه به متریال متصل شده و در تماس مرطوب یا سایشی چقدر آزاد می‌شود.
در مدل‌هایی که برای فعالیت طولانی طراحی شده‌اند، مدیریت رطوبت داخل کفش اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. برای نمونه:
کتونی بروکس Ghost 15
این کفش بروکس در اورجینال رهرو برای رانینگ، پیاده‌روی و استفاده روزمره معرفی شده و دارای رویه مش تنفس‌پذیر است. صفحه محصول به استفاده طولانی و فعالیت ورزشی اشاره دارد، اما گزارشی مبنی بر رنگ‌دهی داخلی این مدل ارائه نمی‌کند؛ بنابراین نباید چنین ویژگی‌ای را به آن نسبت داد.
ارتباط این مدل با موضوع مقاله بیشتر از زاویه استفاده ورزشی است: هرچه مدت فعالیت و تعریق بیشتر باشد، خشک شدن کامل داخل کفش و انتخاب جوراب مناسب اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
چرا خیس شدن و شستن کتونی می‌تواند رنگ‌دهی را بیشتر کند؟
خیساندن کامل کفش می‌تواند شرایط متفاوتی نسبت به تعریق معمول پا ایجاد کند. وقتی آستر برای مدت طولانی در تماس با آب و شوینده قرار می‌گیرد، برخی رنگ‌ها ممکن است راحت‌تر آزاد شوند؛ به‌خصوص اگر شوینده قوی، آب بسیار گرم یا مواد سفیدکننده استفاده شده باشد.
به همین دلیل شست‌وشوی کتونی باید متناسب با متریال همان مدل انجام شود. اورجینال رهرو در راهنمای شستن کتونی با دست توصیه می‌کند از آب داغ و شوینده‌های قوی استفاده نشود و کفش بعد از تمیز شدن در هوای آزاد، دور از حرارت مستقیم خشک شود.
- بیشتر بخوانید: نحوه شستن کفش کتونی با دست
اگر بعد از شست‌وشوی کفش متوجه رنگ گرفتن جوراب از کتونی شده‌اید، ابتدا اجازه دهید کفش کاملا خشک شود و سپس دوباره وضعیت را بررسی کنید. پوشیدن کفشی که آستر آن هنوز مرطوب است، انتقال رنگ را بیشتر می‌کند.
چرا رنگ پس دادن کتونی روی جوراب سفید بیشتر دیده می‌شود؟
بخش زیادی از ماجرا فقط به کنتراست رنگ مربوط است. مقدار کمی رنگ سرمه‌ای یا مشکی که روی جوراب تیره تقریبا دیده نمی‌شود، روی جوراب سفید بلافاصله مشخص خواهد بود. پس دیده شدن لکه واضح لزوما به این معنی نیست که مقدار انتقال رنگ بسیار زیاد بوده است.
محل لکه نیز می‌تواند درباره منبع آن اطلاعات بدهد. اگر فقط کف جوراب رنگی شده، کفی داخلی یا سطح زیر پا را بررسی کنید. اگر رنگ بیشتر دور پاشنه دیده می‌شود، آستر پاشنه و میزان حرکت پا داخل کفش اهمیت پیدا می‌کند. لکه روی پنجه و کناره‌ها نیز می‌تواند از تماس با آستر بخش جلویی باشد.
یک آزمایش ساده در خانه این است که پارچه سفید کمی مرطوب را با فشار ملایم روی قسمت مشکوک بکشید. اگر رنگ بلافاصله روی پارچه منتقل شد، احتمال رنگ‌دهی خود متریال بیشتر است. این آزمایش استاندارد صنعتی محسوب نمی‌شود، اما می‌تواند به پیدا کردن محل انتقال رنگ کمک کند.
چگونه از رنگ گرفتن جوراب داخل کتونی جلوگیری کنیم؟
اول کفش را بعد از هر استفاده طولانی کاملا هوا دهید. در صورت امکان کفی قابل‌جداشدن را بیرون بیاورید تا رطوبت قسمت زیر آن نیز خشک شود. باقی ماندن رطوبت داخل کفش هم انتقال رنگ و هم ایجاد بو را بیشتر می‌کند.
جوراب نیز باید قابلیت مدیریت رطوبت مناسبی داشته باشد. اگر پا زیاد عرق می‌کند، جورابی که مدت طولانی خیس می‌ماند تماس مرطوب میان آستر و پا را افزایش می‌دهد. تعویض جوراب بعد از ورزش طولانی می‌تواند کمک‌کننده باشد.
برای مدل‌هایی با ساختار متفاوت نیز باید جنس داخل کفش در نظر گرفته شود. نمونه‌ای از این تفاوت را می‌توان در محصولات تیم برلند دید:
بوت تیمبرلند Euro Hiker A2A38
این کتونی تیم برلند در اورجینال رهرو با رویه چرمی و آستر داخلی پارچه‌ای معرفی شده است. مدل برای طبیعت‌گردی و کوهنوردی دسته‌بندی شده و صفحه محصول بر خشک کردن طبیعی و انتخاب روش مراقبت متناسب با متریال تاکید دارد.
وجود آستر پارچه‌ای به معنی رنگ‌دهی این مدل نیست؛ اطلاعات سایت چنین ادعایی ندارد. این محصول صرفا نمونه‌ای مناسب برای نشان دادن تفاوت متریال قسمت بیرونی و داخلی کفش است و اینکه هنگام شست‌وشو باید هر بخش متناسب با جنس خودش مراقبت شود.
چه زمانی رنگ پس دادن کتونی غیرعادی است و باید آن را بررسی کرد؟
رنگ‌دهی شدید از همان استفاده اول که جوراب و پوست را به مقدار زیاد رنگی می‌کند، ارزش بررسی دارد. مخصوصا اگر حتی در حالت خشک و با تماس کوتاه نیز رنگ از آستر جدا شود، ثبات رنگ متریال می‌تواند پایین باشد.
ادامه پیدا کردن مشکل پس از چند بار استفاده نیز مهم است. مقدار کمی رنگ آزاد اولیه ممکن است کاهش پیدا کند، اما اگر هر بار تقریبا همان حجم رنگ منتقل می‌شود، بهتر است با فروشنده یا نمایندگی درباره شرایط محصول صحبت شود.
خراب شدن خود آستر نشانه دیگری است. اگر پارچه پوسته می‌شود، رنگ همراه با ذرات سطح جدا می‌شود یا لایه داخلی حالت چسبناک پیدا کرده، مشکل فقط انتقال رنگ ساده نیست و متریال باید بررسی شود.
وقتی جوراب رنگی می‌شود، اول منبع رنگ را پیدا کنید
برای پاسخ به چرا داخل بعضی کتونی‌ها به جوراب رنگ پس می‌دهد؟ باید سه عامل را کنار هم دید: ثبات رنگ آستر، رطوبت ناشی از تعریق یا خیس شدن و اصطکاک میان پا و داخل کفش. هرچه محیط داخل کفش مرطوب‌تر و تماس بیشتر باشد، احتمال انتقال رنگ افزایش پیدا می‌کند؛ به همین دلیل آزمایش‌های استاندارد کفش نیز دقیقا شرایط آب، عرق و سایش را بررسی می‌کنند.
اگر مشکل محدود و موقتی است، خشک کردن کامل کفش، استفاده از جوراب مناسب و شست‌وشوی صحیح می‌تواند کافی باشد. اما رنگ‌دهی شدید و مداوم، مخصوصا همراه با تخریب آستر، نیاز به بررسی دارد. هنگام انتخاب مدل‌های مختلف کفش بروکس، تیم برلند یا سایر محصولات اورجینال رهرو نیز بهتر است علاوه بر ظاهر و سایز، جنس آستر و روش نگهداری همان مدل را در نظر بگیرید؛ چون بخش داخلی کفش به اندازه رویه بیرونی در تجربه استفاده روزانه اهمیت دارد.
تایید شده توسط دیجیکالا